Enkhuizen - Zuidertoren en Beiaard

De bouw van de Zuidertoren of St.Pancrastoren werd wat de onderbouw betreft in 1450 gestart. In 1458 was de onderbouw voltooid. Vanaf 1518 werd de toren verhoogd en voorzien van een achtzijdige houten lantaarn die in 1526 gereedkwam. De beiaard in de zuidertoren bestaat voor het grootste gedeelte uit Hemony klokken die François en Peter Hemony samen goten. Later waren toevoegingen van Claude Fremy en Claes Noorden en Jan Albert de Grave, leerlingen van de meestergieters Hemony. De grootste bas klok, de bes0 op het klavier van ongeveer 2500 kilogram is gegoten door de Kamper klokkengieter Geert van Wou in 1509. Die klokkengieter heeft ook een andere grote klok gegoten voor de Zuidertoren, in 1523. Helaas maakt deze  klok geen deel meer uit van het klokkenbezit van de Zuidertoren. Een zware klok met de toon B0 gegoten door  Geert van Wou in 1523, deze klok was tot 1936 in gebruik als uurslag klok, in dat jaar is de klok verwijderd uit de toren aangezien hij gebarsten was. Waarschijnlijk gaat de geschiedenis van het klokkenspel van de Zuidertoren terug naar 1524, toen de zoon van Geert van Wou met dezelfde naam een kleine voorslag leverde. Twee klokken uit deze kleine beiaard laten nog altijd hun klanken over Enkhuizen horen, en wel vanaf de Dromedaris waar de klokken deel uitmaken van de kleine Hemony beiaard. Waarschijnlijk bestond deze voorslag uit 8 tot 10 klokken, tussen 1624 en 1642 heeft de Haarlemse klokkengieter de beiaard uitgebreid met 15 klokken. In 1648 kwam het stadsbestuur in contact met de klokkengieter François Hemony die het stadsbestuur van de rijke Zuiderzeestad een nieuwe beiaard aanbood. De stad gaf opdracht voor een nieuwe beiaard van 25 klokken, in 1662 goot François Hemony nog een aantal klokken voor het spel, zijn broer Peter leverde nog een 3 tal klokken waardoor een 3 octaafs spel ontstaan was. Door de jaren heen zijn een tamelijk groot aantal Hemony klokken vervangen door andere gieters. In de jaren 1908/09 werd de toren gerestaureerd, hierbij word door Eijsbouts het uur en speelwerk ook vernieuwd. Bij die gelegenheid maakt het in de beiaardwereld zo verguisde "piano klavier" haar intrede op de Zuidertoren. In 1925 bezoekt de toenmalige stadsbeiaardier van Enkhuizen het beiaardcongres in 's-Hertogenbosch, waar Jef Denyn een voordracht over beiaarklavieren. Na thuiskomst was het beiaardier Crevecoeur overtuigd dat het pianoklavier uit zijn toren moest verdwijnen. Hij begon een actie voor herinrichting van de beiaard volgens de ideeën van de Mechelse beiaardier. De vernieuwing moest echter nog jaren duren, er braken strubbelingen uit rond de manier hoe de beiaard vernieuwd moest worden en welke klokkengieter hiervoor in aanmerking zou komen. Uiteindelijk werd dit van Bergen. In 1936 kwam er weer een stokkenklavier, 6 klokken werden hergoten en er kwamen 7  nieuwe diskant klokken waardoor het aantal klokken op 43 kwam. Twee keer daarna is de beiaard onderhanden genomen door Klokkengieterij Eijsbouts, en ook Petit & Fritsen heeft in 1971 de beiaard vernieuwd.  Eijsbouts verving in 1991/2 de meeste toevoegingen van "vreemde" gieters, hiermee kwam het klokkenbezit van de Zuider op 52 klokken.

Speeltijden:

Woensdag van 11.00 tot 1200 uur vrijdag van 19.30 tot 20.30 uur door de stadsbeiaardier Frits Reynaert. In de zomer zijn er zomeravond concerten op vrijdagavond.

HOME GASTENBOEK CONTACT 


İfoto Hans van Dijk Enkhuizen Zuidertoren